Kuzey Kutup Noktası’na yaklaşık 1000 kilometre uzaklıkta bulunan Norveç’e bağlı Svalbard Takımadaları, Türkiye açısından dikkat çeken bir gelişmeyle gündeme geldi.

Kutuplarda bilimsel araştırmaların yürütülmesine yönelik anlaşmanın geçen yıl TBMM’de kabul edilmesinin ardından bölgede Türk bilim insanlarının faaliyetleri de hız kazandı. TÜBİTAK tarafından Kutup Araştırmaları Merkezi açılırken, Svalbard’a yönelik çalışmaların kapsamı genişletildi.

Türk Vatandaşlarına Mülk ve İkamet Hakkı

Yapılan anlaşmayla birlikte Türk vatandaşlarının Svalbard’da mülk edinmesinin ve ikamet etmesinin önü açıldı. Türk şirketleri de adalarda endüstri, balıkçılık ve ticaret gibi alanlarda faaliyet gösterebilecek ve mülk edinebilecek.

Türk öğrencilerin de Svalbard’daki üniversitelerde eğitim görmesinin önü açılırken, anlaşmanın ardından Türk bilim insanları bölgede çalışmalarına başladı.

Sıcaklık Eksi 50 Dereceye Kadar Düşüyor

Svalbard, sağladığı imkanların yanı sıra son derece zorlu yaşam koşullarıyla da dikkat çekiyor.

Kuzey Kutbu'na yakın konumu nedeniyle bölgede hava sıcaklığı kış aylarında eksi 50 dereceye kadar düşebiliyor. Uzun süren karanlık dönemler, sert hava koşulları ve ulaşım güçlükleri günlük yaşamı oldukça zorlaştırıyor.

Türk bilim heyetinin ve Svalbard'a hükümet düzeyindeki ilk ziyaretçilerinden birinin Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fatih Kacır olması da bölgedeki Türk varlığının artmasının önemli göstergelerinden biri oldu.

Svalbard'da Doğum ve Ölüm Neden Zor?

Bölgede ölmek ve doğum yapmak adeta yasak.

Adalarda sağlık hizmetlerinin sınırlı olması nedeniyle doğum ve ölüm süreçleri de farklı şekilde yürütülüyor.

Ağır durumdaki hastalar, bölgede uygun sağlık ve defin imkanlarının sınırlı olması nedeniyle ana karaya gönderiliyor. Hamile kadınların da doğum için başta Ålesund ve Oslo olmak üzere Norveç ana karasındaki sağlık merkezlerine gitmesi gerekiyor.

Svalbard'da düzenli defin yapılabilecek bir mezarlığın bulunmaması nedeniyle hayatını kaybeden kişiler de ana karaya götürülerek burada defnediliyor.

Ada Merkezinin Dışına Silahsız Çıkmak Yasak

Svalbard'ın en büyük tehlikelerinden biri ise kutup ayıları.

Adalarda kutup ayısı sayısının insan nüfusundan fazla olduğu belirtilirken, zaman zaman insanlara yönelik saldırılar da yaşanıyor. Bu nedenle yerleşim merkezlerinin dışına çıkarken kutup ayısı saldırılarına karşı önlem alınması gerekiyor.

Bölge dışında silahsız dolaşmak yasaklanırken, kutup ayılarının öldürülmesi de ciddi yaptırımlara tabi. Kutup ayısını öldürenler ağır para cezaları ve hapis cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor.

Birinci Dünya Savaşı'nın Ardından Norveç'e Bağlandı

20. yüzyıla kadar büyük ölçüde “sahipsiz toprak” olarak kabul edilen Svalbard'ın statüsü, Birinci Dünya Savaşı'nın ardından değişti.

Svalbard Antlaşması ile adalar Norveç'in egemenliği altına girerken, bölgenin ekonomik ve hukuki statüsüne ilişkin özel düzenlemeler getirildi.

Bugün ise Svalbard; bilimsel araştırmaları, zorlu iklimi, kutup ayıları ve kendine özgü yaşam koşullarıyla dünyanın en sıra dışı yerleşim bölgelerinden biri olarak öne çıkıyor.